محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )

516

در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )

امام عليه السّلام در اين خطبه به ويژگىهاى چندى از دنيا در نكوهش آن پرداخته است : دنيا خانه بلا است ؛ دنيا خانه نيرنگ است ؛ احوال دنيا همواره در حال دگرگونى است ؛ مردمان در اين خانه سرانجام به مرگ دچار مىشوند ؛ زندگى دنيا نكوهيده است و هيچ آرامش و امنيتى در آن نيست . همه اين ويژگىها را مىتوان در آيه زير خلاصه كرد : « و زندگى دنيا جز مايه فريب نيست . » « 1 » ( فكيف بكم لو تناهت بكم الأمور و بعثرت القبور . . . ) انسان پس از مرگ به دو قيامت پا خواهد گذاشت : قيامت صغرى و كبرى . قيامت نخست در عالم برزخ است كه با مرگ آغاز مىشود و به رستاخيز پايان مىپذيرد . در عالم برزخ نيز پاداش و كيفر وجود دارد ؛ اما به شكل كامل و نهايى نيست . قيامت دوم و بزرگ‌تر با رستاخيز شروع مىشود كه ارواح به بدن‌ها بازگشته و به سوى بهشت يا جهنم گسيل داده مىشوند . خانه آخرت ، منزل جاودانى است كه در آن به حسابرسى افراد پرداخته شده و پاداش و كيفر كامل به انجام مىرسد . خداوند مىفرمايد : « هر جاندارى چشنده [ طعم ] مرگ است و همانا روز رستاخيز پاداشهايتان به‌طور كامل به شما داده مىشود پس هركه را از آتش به دور دارند و در بهشت درآورند قطعا كامياب شده است و زندگى دنيا جز مايه فريب نيست . » « 2 » بنابراين افراد در برزخ به پاداش و كيفر نهايى خود نرسيده و براى آن بايد به انتظار قيامت نشينند .

--> ( 1 ) . وَ مَا الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا مَتاعُ الْغُرُورِ آل عمران / 3 : 185 . ( 2 ) . كُلُّ نَفْسٍ ذائِقَةُ الْمَوْتِ وَ إِنَّما تُوَفَّوْنَ أُجُورَكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ فَمَنْ زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ وَ أُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فازَ وَ مَا الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا مَتاعُ الْغُرُورِ آل عمران / 3 : 185 .